X
تبلیغات
ژیمناستیک

استعداد یابی

مقدمه

ژیمناستیک طی 25 سال گذشته بنا به خصوصیات ورزشگرائی ،چابکی و سایز بدن های کوچک دارای یکسری ویژگی های تاریخی شده است .در طی دهه ی 70 با وجود اولگا کوربت  و نادیا کومانیچی و در دهه ی 80 اسکانا امیلیانچیک و ماریو رتون ژیمناستیک معاصر مطمئنا شاهد "قهرمانان کوچک" بوده است .کوچک و قوی ؛شکل بدن این ورزشکاران ،ترکیب ژیمناستیک زنان را به سطحی رسانیده که قبل از آن هرگز مشاهده نشده بود.

اخیرا برای وابستگی به چرخه ی فعلی المپیک ،فدراسیون بین المللی ژیمناستیک حداقل سن ژیمناستهای زن بزرگسال را از 15 به 16 سال بالا برده است .این تغییر می رساند که دختران جوان با بدن های کوچک اغلب سطوح بالاتری از اجرای حرکات را در برنامه هایشان بدست می آورند و همه ی تلاش ها بر این بود تا به دخترانی که بدلیل بلوغ جنسی در ورزش باقی می ماندند ،فرصتی دیگر داده شود .

بر عکس این مطلب ،طی 10 سال گذشته ما شاهد بودیم برخی ژیمناستهای بلند قد و لاغر اندام نظیر اسوتلانا نوگینسکیا  و قهرمان فعلی جهان اسوتلانا چورکینا که هر دو جسما بلند قدتر از زنان دیگر بودند قادر شدند از قوانین امتیاز دهی به سود خود استفاده کنند .

اما اکنون با حرکت در هزاره ی جدید، تمامی اطلاعات موجود حاکی از آن است که قوانین امتیاز دهی بعدی ،دارای تعصبی خاص نسبت به آکروبانیک است .این طرفداری و تعصب ورزشکارانی را که با ساختار ورزش آکروباتیک که به تازگی از سوی ونسار آتلر آمریکایی مشخص گردیده ،ورزشکاری که از نظر سایز بدن کوچک و لاغر اندام است و در انجام حرکات فعال و پرتلاش می باشد و حرکات آکروباتیک پیچیده ای را انجام می دهد تشویق خواهد کرد .

یک معیار جدید داوری شبیه به آنچه در شیرجه به کار می رود به مورد اجرا گذارده خواهد شد که در این روش به حرکات روتین بسیار سخت و پیچیده امتیازات بالاتری داده خواهد شد .

با مد نظر قرار دادن این نکته که ژیمناستهای کوچکتر به نسبت وزنی با قدرت بالا بهتر قادر خواهند بود تا در طول انجام مهارتهای پیچیده بویژه آنهایی که با چرخش در اطراف یک یا چند محور بدن صورت می گیرد خود را کنترل کنند .اصول بیومکانیکی ،این روند را زمینه ساز در سبک و فیزیک بدن می داند .انتخاب نوع بدن مناسب قبل از آموزش در جهت موفقیت ژیمناستهای برجسته بسیار حائز اهمیت است.

انتخاب ورزشکاران

ازمیان تمامی رشته های ورزشی بانوان ، ژیمناستیک یکی از بدیهی ترین و مهم ترین ورزش ها در شکل گیری و تناسب اندام است . تحقیقات نشان می دهد که ژیمناستیک بانوان بیشتر به نوع معرف (صفات مشابه ارثی)وابسته است ، یعنی با شرکت کنندگانی که دارای فیزیک بدنی با قامتی کوچک دست و پائی کوتاه ، شانه های پهن و ران هائی باریک می باشند . اگر نوع بدن آنقدر مهم است که منجر به انجام هر چه بهتر و موفق تر حرکات در ژیمناستیک می گردد ، بنابراین منطقی است تا دختران را با مورفولوژی نامناسب به انجام ورزش های دیگر تشویق کنیم تا آنها بتوانند به موفقیت های بیشتری دست یابند .

عدم موفقیت و عدم بهبود مهارتها از عواملی بشمار می روند که منجر به کناره گیری کودکان از ورزش می شود .

انجام حرکات موفقیت آمیز به اثر متقابل حساس میان خصوصیات قسمتهای مختلف بدن و نیروهای بیرونی و درونی که بر روی بخش های مختلف بدن اثر می گذارد ،بستگی دارد.(1978،جنسن  )

بخش های مختلف بدن فشارهای مستقیمی را بر حرکات ورزشکاران وارد می آورد تا مقدار حرکات زاویه ای و طولی توسعه یابد . به همین ترتیب ،کسانیکه دارای اندام های بدنی بزرگ هستند نیاز به نیروی بیشتری در جهت حفظ الگوهای حرکتی مشابه ورزشکارانی که دارای اندام های بدنی کوچکتر هستند ،دارند . از این رو ، تمایل ورزشکارانی که دارای اندام های حرکتی کوچکتر هستند بر ورزش هایی است که در آنها نیاز به حرکات چرخشی با سرعت بالا نظیر ژیمناستیک وجود دارد.

 رشد بدن

هنگامیکه سایز کل اندام های بدن بدلیل رشد تغییر می کند ، تاثیر متقابل بین این تغییرات در بخش های مختلف اندام های هر فرد وجود دارد که بر روی توانایی ورزشکار جهت انجام حرکات تاثیر می گذارد .(1978،جنسن )

گزارش داد همانطور که اهمیت اندام های بدن انسان بنا به رشد فرد افزایش می یابد ،جبران الگوهای نیرویی نیز جهت حفظ یا بهبود اجرای حرکات چرخشی افزایش خواهد یافت .مدارک و شواهدی وجود دارد که نشان می دهد هنگامیکه یک دختر ،سن بلوغ را پشت سر می گذارد ، یک کاهش اساسی در اجرای حرکات چرخشی بوجود می آید که این امر بدلیل افزایش زیاد در بخشهای مختلف بدن است (1978،جنسن  )

این تغییرات در اندام ها نشانگر نشانگر اضطرار و فشار می باشد که بدن می بایست در جهت حفظ با بهبود انجام حرکات اتخاذ کند .

 آموزش

به منظور دستیابی به سطح رقابتی بین المللی حرکات ژیمناستیک، تمرینات فوق العاده زیادی لازم است .

ارزیابی تاثیری که این تمرینات بر روی تنظیم رشد بدن دارد ،دشوار است .دخترانی که از همان ابتدا بدلیل داشتن استعدادهای لازم در مراکز آموزشی ژیمناستیک انتخاب می گردند از حد متوسط نسبت به همسالان خود دارای اندام هایی کوچک تر و قوی تر هستند .اینگونه به نظر می رسد که بلندی و طول بدن به شدت تحت تاثیر وراثت می باشد در حالیکه ابعاد و عرض بدن بیشتر تحت تاثیر آموزش و تمرین است .

(1979 سالملا ،1978مالینا  )

خود گزینی برای ژیمناستیک و آموزش ممکن است موجب کاهش رشد ، به تعویق افتادن علائم بلوغ جنسی و تغییر ریتم هماهنگ رشد گردد .(1985 زیمیلسکا  )رابطه ی عکس میان سطح مهارت و خصوصیات بدنی نظیر بافت چربی ، وزن و سایز بدن همراه با رابطه ی مستقیم میان قدرت بالا به نسبت های وزنی و سطوح مهارتی بی نهایت بالا نشانگر نیاز برای تمرینات و آموزش های وسیع و منظم است .بطورکلی ،بدن زمانی به یک وضعیت نرمال واکنش نشان می دهد که سطح آموزش و تمرین کاهش می یابد . از این رو ،به نظر مهم می رسد که دختران قبل از آنکه آموزش و تمرین را آغاز کنند و به آرامی رشد نمایند ،دارای بدن هایی کوچک باشند .مطالعاتی به تازگی توسط ریچاردز  ، الیوت  ،آکلند  ، صورت گرفته که هنوز چاپ نشده است و به فهم رابطه ی بین ساختار شناسی و میزان رشد در کسانیکه در تمرینات ژیمناستیک شرکت نموده اند ،کمک می کند .

37 دختر بین سنین 10 و 12 سال یک تحقیق و بررسی طولی ترکیبی را که طی 3/3 سال انجام گرفت ،تکمیل نمودند. جلسات تست در فواصل 4 ماهه شامل اندازه گیری های رشد ساختاری از جمله قد ، وزن ، طول دست و پا و تعییت پارامترهای پا ،ران و بخش های مختلف بالاتنه می باشد که از منطقه ی همانند سازی مدل تکنیک استفاده می شود . تست های توسعه ی عملکردی شامل ارزیابی و حرکات ژیمناستیک (پشتک وارو ،پرش عمودی با چرخش و حرکت V-sit )پرش عمودی و نیز ارزیابی دست و پا کوتاهتر،بلند تر و قدرت بالاتنه می باشد .

این نمونه به دو گروه تمرینی تقسیم شدند تا ژیمناستهایی که تحت تمرینات و آموزش های ملایم و سخت قرار می گیرند ،مشخص شوند .

نتایج نشان می دهد که نمونه در سایز بدن کوچکتر از کل جمعیت بوده علاوه بر این ،ژیمناستهای برجسته کوچکتر از ژیمناستهایی هستند که تحت آموزش ها و تمرینات ملایم قرار دارند در انجام حرکت وارو ،قدرت پا آن گونه که در حرکت پشتک و پرش چرخشی نقش دارد،بستگی چندانی ندارد.

سابقا جهت انجام حرکات خوب بیشتر روی تکنیک تاکید می شد تا قدرت کسانیکه قد کوتاهتر و ساختار بدنی ظریفتری دارند فعالیتهای ژیمناستیک را بهتر انجام می دهند .دخترانی که در طول دوره ی تست و بررسی رشد نمودند در انجام خوب فعالیتهای ژیمناستیک موفقیت کمتری داشتند .کسانیکه در طی دوره ی تست و بررسی کاملا رشد نمودند و بالغ شدند و سایز بدنی آنها کاملا بزرگ شد نتوانستند حرکات را به خوبی انجام دهند .ورزشکارانی که قدرت بالائی در دست و پا داشتند بهتر قادر به فرود در موقعیت نزدیک به سطح عمود بودند و در اجرای حرکات سالتو به ویژه وارو با موفقیت بیشتری ظاهر شدند .

سطح تمرینات بر روی کسانیکه تحت تست و بررسی بودند تاثیر بسزائی داشت بویژه بر روی توانائی آنها جهت انجام هر چه موفق ترفعالیتهای ژیمناستیک ،ژیمناستهایی که تحت تمرینات بالاو سخت قرار داشتند قادر بودند تا سطوح بالاتری از سرعت بدنی را در حرکات پشتک و وارو، حرکات چرخشی طولی در هنگام پرش چرخشی و نیز حرکت V-sit  سریعتر ایجاد کنند .

اجرای حرکات دو گروه تحت آموزش با افزایش سن بهبود یافت و این بهبودی بر روی ژیمناستهایی که تحت آموزش های سخت و ملایم قرار داشتند در یک الگوی مشابه تاثیر گذاشت .مقدار حرکت زاویه ای که درهنگام فرود می بایست ایجاد شود به نحو چشم گیری با سن ژیمناستها افزایش یافت .

سطوح بالای مقدار حرکت زاویه تاثیر زیان آوری بر روی موفقیت در پشتک داشت سطوح بالاتر قدرت پا توسط ژیمناستهایی که تحت آموزش ها و تمرینات ملایم بودند ،ایجاد شد و این تغییر با افزایش سن ،اضافه تر شد .

به منظور تسهیل در درک بهتر و بیشتر رابطه بین رشد ساختاری و توسعه عملکردی ، رشد واقعی و سابقه ی اجرای حرکات برای 4 مورد ،مورد بررسی قرار گرفت .مورد اول ، یک ژیمناست برجسته با سطح رشد پائین که موجب حفظ سایز کوچک بدن شد و همین مورد بعلاوه ی سطح تمرینات وی ،اجرای حرکات ژیمناست را بهبود بخشید .

هر چند مورد دوم قوی تر بود ، سطح بالای رشد وی به ویژه در دست وپای ژیمناست وی قادر نبود تا اجرای حرکات خود را به نحو احسن حفظ کند .در نتیجه با کاهش تمرینات در طی دوره ی تست ، اجرای حرکات ژیمناست رو به بدتر شدن رفت . یک نرخ رشد کم و سایز بدنی کوچک در مورد سوم باعث شد ژیمناست به سطح بالایی از مهارت دست یابد و این در حالیست که وی تنها به صورت ملایم و متعادل تمرینات ژیمناستیک را انجام می داد مورد چهارم ،ژیمناست دارای سایز بدنی کاملا بزرگ بود و به سرعت رشد نمود که همراه با سطح متعادل تمرینات ،نتیجه اش کاهش سطح اجرای حرکات ژیمناستیک گردید . هر چند وی تکنیک خود را افزایش داد و در سطح بالاتری از آنچه ما در مورفولوژی از او انتظار داشته ایم ،عمل نموده است .

از این مطالعات یکسری توصیه و نتیجه گیری ها در خصوص استعداد یابی و تمرینات متعاقب آن در ژیمناستیک برجسته می توان منتج شود که عبارتند از :

در سن 5/12 سالگی ،ژیمناستهای کوچکتر و لاغر اندام مهارتهای ژیمناستیک را بهتر انجام دادند .

در این رده انشعاباتی می بایست برای برنامه های تعیین و تعیین و مشخص نمودن استعداد ها و انتخاب ورزشکاران به ویژه برای ژیمناستیک وجود داشته باشد .دخترانی که از لحاظ ساختار بدنی ظریف و لاغر اندام و کوچک هستند شانس بیشتری در انجام بهتر حرکات دارند .

هر چند ژیمناستهای بزرگتر پاهای قوی تری داشتند اما این امر به آنها کمک نکرد تا در اجرای حرکات از ژیمناستهای کوچکتر و چابکتر جلوبیفتند. از این رو ،داشتن ساختار بدنی کوچک در انجام بهتر حرکات مناسبتر از داشتن پاهایی قوی است .

ژیمناستهایی که به نسبت وزنی از قدرت بیشتری برخوردار بودند ،سطوح بالائی از انجام حرکات را ایجاد نمودند . بنابراین ،قدرت می تواند یک عامل تعیین کننده ی مربوط در اجرای خوب حرکات باشد البته اگر رابطه ی نزدیکی با حجم بدن داشته باشد . این مسئله کاملا در مهارتها در جائیکه تکنیک کمتری مطرح است ،مشخص بود .نتایج نشان می دهد که اگر مهارتها فنی تر شدند (نظیر وارو )دخترانی با تکنیک های خوب می توانستند از کسانی که قدرت بالائی دارند بیشتر و جلوتر بیفتند .

نسبت وزنی دخترانی که در طی بیش از 3 سال بررسی و تست بنحو قابل توجهی از لحاظ قد رشد نمودند ،در اجرای حرکات ضعیف تر بودند .از این رو می توان پنداشت اگر رشد به آرامی و کندی و بدون تسریع زیاد همراه باشد، که با رشد و بلوغ طبیعی و نرمال باشد یک ژیمناست جوان فرصت بهتری برای حفظ بهبودهای حاصل از اجرای حرکات دارد . افزایش زیاد در اندام ها در طی دوره ی تست و بررسی جهت انجام حرکات در رابطه با حرکات چرخشی زیان آور بود . هنگامیکه یک ژیمناست می چرخد نیاز دارد که بدن او تا آنجا که ممکن است باریک باشد که بتواند حرکات چرخشی سریع را انجام دهد .توسعه قدرت پا به نظر می رسد که تحت تاثیر رشد این اندام ها در طی دوره ی تست و بررسی قرار نگرفت .بنابراین ،ممکن است رشد بلوغ در دختران پیشرفت آنها را در سایر رشته های ورزشی نظیر دو و میدانی مانع نشود اما در ورزشهای تکنیکی که چرخش بدن در آنها بسیار مهم است افزایش سایز بدن بر روی اجرای حرکات تاثیر می گذارد . ورزشکارانی که در حجم زیاد تمرین نمودند (به عنوان مثال :بیش از 20 ساعت در هفته )در تست های ژیمناستیک موفق تر بودند .از این رو برای بهبود در ژیمناستیک افزایش ساعات تمرین لازم است .

نتیجه گیری که از این مباحث می شود آن است که برای اجرای حرکات در حد مطلوب عوامل زیر بسیار حائز اهمیت هستند :

بدن کوچک

افزایش یکنواخت و کم رشد

قدرت بالا :نسبت وزنی

تمرینات بیش از 20 ساعت در هفته